Yabancı Tahkim Komisyonlarının Kararlarının Çin’de Uygulanması
March 19, 2009
1 Mayis 2005 tarihinde yayınlanan Çin Halk Cumhuriyeti Tahkim Kurallarına (China Arbitration Rules) göre Çin Halk Cumhuriyeti’nde tek yetkili tahkim kurumu Çin Uluslararasi Ekonomik ve Ticari Tahkim Komisyonudur (CIETAC). Ancak diÄŸer ülke tahkim komisyonlarınca verilmiÅŸ kararın tanınması amacıyla Çin Halk Cumhuriyeti Ara Mahkemesine (P. R. of China Intermediate Court) baÅŸvurulabilir.
Sorunların Tahkimde Çözümüne Yer Bırakmadan Önlenmesi
March 18, 2009
Tahkim, taraflar arasında çıkan uyuşmazlıkların devletin resmi yargı organları yerine, kendileri tarafından belirlenen hakemlerce çözümlenmesidir.
ÇİN’de sözleÅŸmelerden doÄŸan uyuÅŸmazlıklarda “tahkim” sıklıkla kullanılan bir yoldur.
Tahkime gitmek için uyuşmazlığın öncelikle usulüne göre düzenlenmiş bir sözleşmeden kaynaklanmış olması gerekliliği vardır. Diger taraftan, tahkim yolu taraflarin karşılıklı rızası ile mümkündür. Taraflar tahkim yolunu sözleşmede şart koşabilecekleri gibi, ileriki safhalarda karşılıklı rıza ile de tahkime götürebilir.
Ancak, tahkime başvuru aşamasına gelmeden evvel alınması gereken pek çok tedbir bulunuyor.
Önemli olan, uyuşmazlığın ortaya çıkmasını engelemek, zaman ve maliyet kayıplarını önlemektir.
Öncelikle sözleÅŸme hükümleri, proforma fatura veya satış kontratında açık ve net biçimde belirlenmelidir. Akit tarafları, sözleÅŸmeye konu olan mal ve nitelikleri, teslim ve ödeme ÅŸartları son derece açık ve dikkatli biçimde yazılmalıdır. Ayrica anlaÅŸmazlık halinde iki taraf tarafindan da geçerli kabul edilerek, bu yazılı akitle birlikte baÅŸvuru yapılabilecek tahkim müessesesinin ismi “Çin Uluslararası Ekonomik ve Ticaret Tahkim Komisyonu (CIETAC)” ve detayları bir tahkim maddesi olarak belirtilmelidir.
Ãœretim ve yükleme aÅŸamasının sözleÅŸmeye uygunluÄŸunun denetlenmesi ÇİN’de hayati bir konudur. Dolayısıyla burada hem üretim, hem de yükleme aÅŸamalarında  alıcı firmanın bizzat kendi uzmanlarına kontrol ettirmesi ya da kontrol iÅŸlemini Hong Kong SAR veya ÇİN’de yerleÅŸik bulunan, ilgili konuda iÅŸtigal eden, uzmanlaÅŸmıs bir Türk ÅŸirketi aracılıgıyla gerçekleÅŸtirmesi en doÄŸru yol olacaktır.
Tekrar vurgulamakta fayda var ki, en önemli konu sorunların ortaya cıkmasını en baÅŸtan engellemek ya da azaltmaktır. En zor durum, gideceÄŸi noktaya ulaÅŸmış, problemleri varış gümrüğünde veya alıcının malı gümrükten çekmesi sonrası anlaşıldıktan sonra ortaya çıkabilir. Mal bedeli, nakliye ücreti, gümrük harç ve vergileri ödenmiÅŸ bir ithlalat iÅŸlemindeki zarar çok büyüktür ve tüm zararın telafisi zordur. İstenen vasıfta olmadığı tespit edilen malın mahrecine iade iÅŸleminin getireceÄŸi ek nakliye, ödenmiÅŸ gümrük vergi, harç ve masrafların kaybı oluÅŸacaktır ve ÇİN’deki tahkime gidilse bile bu kayıpların tamamının tazmin edilmesi hiç bir zaman mümkün olamayabilir veya 180 günü bulabilecek tahkim sürecinin karara baÄŸlanması istenildiÄŸi kadar tatminkar olmayabilir. Ayrıca Tahkim komisyonunun verdiÄŸi karar kesin olmayıp, Çin mahkemelerine taraflardan birinin baÅŸvurması halinde tahkim sürecinin tekrardan baÅŸlatılmasına hükmedilebilir, bu da mahkeme sürecine 180 gün ilave edilmesi anlamı taşır.
Cin Muhakeme Usulleri Kanunu – Tahkim (Ingilizce)
March 17, 2009
Chapter XXVIII Arbitration (TAHKIM Maddesi)
Article 257 In the case of a dispute arising from the foreign economic, trade, transport or maritime activities of China, if the parties have had an arbitration clause in the contract concerned or have subsequently reached a written arbitration agreement stipulating the submission of the dispute for arbitration to an arbitral organ in the People’s Republic of China handling cases involving foreign element, or to any other arbitral body, they may not bring an action in a people’s court.
If the parties have not had an arbitration clause in the contract concerned or have not subsequently reached a written arbitration agreement, they may bring an action in a people’s court.
Article 258 If a party has applied for property preservation measures, the arbitral organ of the People’s Republic of China handling cases involving foreign element shall refer the party’s application for a decision to the intermediate people’s court of the place where the party against whom the application is made has his domicile or where his property is located.
Article 259 In a case in which an award has been made by an arbitral organ of the People’s Republic of China handling cases involving foreign element, the parties may not bring an action in a people’s court. If one party fails to comply with the arbitral award, the other party may apply for its enforcement to the intermediate people’s court of the place where the party against whom the application for enforcement is made has his domicile or where his property is located.
Article 260 A people’s court shall, after examination and verification by a collegial panel of the court, make a written order not to allow the enforcement of the award rendered by an arbitral organ of the People’s Republic of China handling cases involving foreign element, if the party against whom the application for enforcement is made furnishes proof that:
(1) the parties have not had an arbitration clause in the contract or have not subsequently reached a written arbitration agreement;
(2) the party against whom the application for enforcement is made was not given notice for the appointment of an arbitrator or for the inception of the arbitration proceedings or was unable to present his case due to causes for which he is not responsible;
(3) the composition of the arbitration tribunal or the procedure for arbitration was not in conformity with the rules of arbitration; or
(4) the matters dealt with by the award fall outside the scope of the arbitration agreement or which the arbitral organ was not empowered to arbitrate.
If the people’s court determines that the enforcement of the award goes against the social and public interest of the country, the people’s court shall make a written order not to allow the enforcement of the arbitral award.
Article 261 If the enforcement of an arbitral award is disallowed by a written order of a people’s court, the parties may, in accordance with a written arbitration agreement reached between them, apply for arbitration again; they may also bring an action in a people’s court.
Chapter XXIX Judicial Assistance
Article 262 In accordance with the international treaties concluded or acceded to by the People’s Republic of China or with the principle of reciprocity, the people’s courts of China and foreign courts may make mutual requests for assistance in the service of legal documents, in investigation and collection of evidence or in other litigation actions.
The people’s court shall not render the assistance requested by a foreign court, if it impairs the sovereignty, security or social and public interest of the People’s Republic of China.
Article 263 The request for the providing of judicial assistance shall be effected through channels provided in the international treaties concluded or acceded to by the People’s Republic of China; in the absence of such treaties, they shall be effected through diplomatic channels.
A foreign embassy or consulate accredited to the People’s Republic of China may serve documents on its citizens and make investigations and collect evidence among them, provided that the laws of the People’s Republic of China are not violated and no compulsory measures are taken.
Except for the conditions provided in the preceding paragraph, no foreign organization or individual may, without the consent of the competent authorities of the People’s Republic of China, serve documents or make investigations and collect evidence within the territory of the People’s Republic of China.
Article 264 The letter of request for judicial assistance and its annexes sent by a foreign court to a people’s court shall be appended with a Chinese translation or a text in any other language or languages specified in the relevant international treaties.
The letter of request and its annexes sent to a foreign court by a people’s court for judicial assistance shall be appended with a translation in the language of that country or a text in any other language or languages specified in the relevant international treaties.
Article 265 The judicial assistance provided by the people’s courts shall be rendered in accordance with the procedure prescribed by the laws of the People’s Republic of China. If a special form of judicial assistance is requested by a foreign court, it may also be rendered, provided that the special form requested does not contradict the laws of the People’s Republic of China.
Article 266 If a party applies for enforcement of a legally effective judgment or written order made by a people’s court, and the opposite party or his property is not within the territory of the People’s Republic of China, the applicant may directly apply for recognition and enforcement to the foreign court which has jurisdiction. The people’s court may also, in accordance with the relevant provisions of the international treaties concluded or acceded to by China, or with the principle of reciprocity, request recognition and enforcement by the foreign court.
If a party applies for enforcement of a legally effective arbitral award made by an arbitral organ in the People’s Republic of China handling cases involving foreign element and the opposite party or his property is not within the territory of the People’s Republic of China, he may directly apply for recognition and enforcement of the award to the foreign court which has jurisdiction.
Article 267 If a legally effective judgment or written order made by a foreign court requires recognition and enforcement by a people’s court of the People’s Republic of China, the party concerned may directly apply for recognition and enforcement to the intermediate people’s court of the People’s Republic of China which has jurisdiction. The foreign court may also, in accordance with the provisions of the international treaties concluded or acceded to by that foreign country and the People’s Republic of China or with the principle of reciprocity, request recognition and enforcement by a people’s court.
Article 268 In the case of an application or request for recognition and enforcement of a legally effective judgment or written order of a foreign court, the people’s court shall, after examining it in accordance with the international treaties concluded or acceded to by the People’s Republic of China or with the principle of reciprocity and arriving at the conclusion that it does not contradict the basic principles of the law of the People’s Republic of China nor violates State sovereignty, security and social and public interest of the country, recognize the validity of the judgment or written order, and, if required, issue a writ of execution to enforce it in accordance with the relevant provisions of this Law; if the application or request contradicts the basic principles of the law of the People’s Republic of China or violates State sovereignty, security and social and public interest of the country, the people’s court shall not recognize and enforce it.
Article 269 If an award made by a foreign arbitral organ requires the recognition and enforcement by a people’s court of the People’s Republic of China, the party concerned shall directly apply to the intermediate people’s court of the place where the party subjected to enforcement has his domicile or where his property is located. The people’s court shall deal with the matter in accordance with the international treaties concluded or acceded to by the People’s Republic of China or with the principle of reciprocity.
Article 270 This Law shall come into force as of the date of promulgation, and the Civil Procedure Law of the People’s Republic of China (for Trial Implementation) shall be abrogated simultaneously.
Yabancı Yatırım Projelerinin Onaylanmasına Dair Değişiklik
March 13, 2009
ÇİN Halk Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı yabancı yatırım projelerinin onaylanma surecini kolaylaştırdı. Buna göre yerel yönetimler 100 milyon dolarin altindaki yabancı yatırım projelerini onaylama yetkisine haiz oldular.
Eski düzenlemelere göre, tüm yabancı sermaye yatırım projeleri ÇİN Ticaret Bakanlığının onayından geçmekteydi.
İş Anlaşmazlıkları Artıyor
March 3, 2009
ÇİN 2008 yılı başında tamamen yenilenmiÅŸ “Ä°ÅŸ Akdi Yasasını” yürürlüğe soktu.
Aradan gecen 1 seneyi aşkın periyodun ardından, işgücü kaynaklı davalar %95 artış gösterdi.
Özellikle tekstil, ayakkabı ve oyuncak gibi katma deÄŸeri düşük ve emek yoÄŸun üretimin kümelendiÄŸi Guangdong Eyaleti’nde is uyuÅŸmazlıklarından kaynaklanan davaların sayısı %200′e varan artışlar gösterdi.
Küresel kriz ve işgücüne öncelik veren yeni is akdi yasası artışın ardındaki başlıca nedenler.
Özellikle Güneydoğu eyaletlerinden ithalat yapan ithalatçılarımıza çalıştıkları fabrikaların mali durumu konusunda hassasiyet göstermelerini tavsiye ediyoruz.
Dolar/Renminbi Söylentileri
February 23, 2009
Geçen hafta “China Briefing Dergisi” tarafından yayınlanan bir iddia piyasayı karıştırdı.
Dergiye göre ÇİN Bankacılık Düzenleme Kurulu’ndan bir yetkili dolar/Yuan kurunun 7′ye çıkarılacağını iddia etmiÅŸ.
Yayının ardından “Bankacılık Düzenleme Kurulu” internet sayfasından kısa bir açıklama yaparak dergi haberini “saf uydurma- pure fabrication” olarak yalanladı.
Ayrıca böyle bir röportajın hiçbir yetkili ile yapılmadığını belirti.
Dolar/Yuan kurunun yukarı yönlü hareketinin kısa dönemde çok zor olduğunu tekrar vurgulamak istiyoruz.
ÇİN’den ihracat ve ithalat yapan firmalara önümüzdeki dönemde yapacakları ödemeleri bu noktayı göze alarak yapmalarını tavsiye ediyoruz.
Ä°hracatta Vergi Ä°adeleri
February 16, 2009
ÇİN 2003 – 2007 arasında çift haneli rakamlarla büyüdü. 2007 yılında ise büyüme tavan yaparak %13′e çıktı.
Bu süreçte ortaya çıkan aşırı ısınma kaygılarıyla ÇİN hükümeti 2007′de bazı sektörlerde ihracatçıların vergi iadelerini tamamen kaldırırken, pek çoÄŸunun iade oranlarını önemli ölçüde indirdi.
Ancak küresel krizin etkisini göstermesi ile birlikte vergi iade oranları arttırılmaya başlandı.  Pek çok mal zincirini kapsayan vergi iade oranlarına dikkat gösterilmesini tavsiye ediyoruz. Çünkü ithal edilen mallarda vergi iadesi fabrikaların ve dolayısıyla ithal edilen ürünlerin maliyetini düşünüyor.
Vergi iadesi konusunda sektörünüzle ilgili bilgi almak bize ulaşabilirsiniz.
2009′da Dolar / Yuan Kur Beklentimiz
February 13, 2009
ÇİN Hükümeti 2005 yılında sabit kur politikasını terk ederek, Cin parası Renminbi’yi (Yuan) kontrollü deÄŸerlenmeye bıraktı.  Dolar/Yuan kuru aradan gecen 3 yılda %20′den düşerek 8,27′den 6,80′lere geriledi.
Bir diğer anlatımla, ÇİN malları %20 daha pahalı hale geldi.
Ancak son aylarda kur 6,80′ler düzeyinde asili kaldı.
Konuya doların genel durumu acısından bakarsak, ayni dönemde dolar diÄŸer paralar karsında deÄŸer kaybetti.  Bu denge göz önüne alındığında, dolar/Yuan kurundaki düşüş fiili olarak %15′in altında kalıyor.
Kurun artmasına özellikle ABD ve Avrupa tarafından korumacı tedbirlerle karşılık verecektir.
Kurun azalmasına ise Cinli üreticiler tepki vereceği için düşüş yönlü bir hareket de oldukça zor görünüyor.
Dolayısıyla, önümüzdeki dönemde Dolar/ Yuan kurunda aşağı ya da yukarı yönlü keskin bir hareket beklemiyoruz.
Çin Deniz Taşımacılıgını Canlandırıyor mu
February 12, 2009
Baltık Kuru Yük Endeksi Dünya hammadde taşımacılığı maliyetleri için en güvenilen göstergedir.
Londra’da kurulmuÅŸ bulunan endeks, ÇİN’in emtia talebinin artması nedeniyle gecen hafta %50′den fazla yükseliÅŸ gösterdi. ÇİN talebine baÄŸlı olarak, bazı hammadde fiyatları da artış gösteriyor.
Hammadde talep artısının getirdiği pozitif dalga ile ÇİN borsası da Şubat ayinin ilk 10 gününde %13 değer kazandı.
Baltık Endeksi Dünya deniz taşımacılığının dibe vurduğu Aralık basından bu yana %148 değer kazandı.
Çin Kaynaklı Demir Cevheri Talebi Navlunu Yükseltiyor
February 11, 2009
22 ana sevkiyat hattını kapsayan ve deniz taşımacılığının nabzını tutan Baltık Kuru Yük Endeksi, Capesize navlun fiyatlarındaki artışla desteklenerek geçen hafta sadece bir gün içinde %15 yükseldi. 1985′ten bu yana en yüksek sıçrama endeksin genel yükseliÅŸ trendi içinde gerçekleÅŸiyor.
Yükseliş özellikle Avustralyalı demir cevheri saglayıcısı PHP Billinton’un Çin’in talep artışına gittiÄŸini açıklamasıyla tetiklendi. Çin demir limanlardaki yoÄŸunluÄŸun aratması yükseliÅŸ trendini dogruluyor. Çin’de limana yanaÅŸmak için bekleyen yaklaşık 50 Capesize gemi bulunuyor.
- Net ağırlığı 50-60,000 ton arasında olan Supramak gemilerle gerçekleÅŸtirilen Hindistan-Çin cevher sevkiyatları da kiralama bedeli yaklaşık 14,000 $/gün (11$/ton) . Bu deÄŸer, Ekim ayında dibe vuran 2,000 $/gün’e göre belirgin bir artışı ifade ediyor.
- Tubarão-Çin arasında yapılan sevkiyatlar bir hafta içerisinde 5$/ton’un üzerinde yükselerek Ekim başından bu yana kaydedilen en yüksek seviyeye ulaÅŸtı.
- Brezilya-Rotterdam sevkiyatları 4 Åžubat’tan bu yana yaklaşık 3$/ton artarak 11.50$/ton’a ulaşırken
- Avustralya-Çin sevkiyatları yaklaşık 2.80$/ton artarak 10$/ton oldu.
