Gizlilik Sözleşmesi (Non-Disclosure Agreement)
March 14, 2010 · Yazdır
Kendi yarattığınız yeni bir fikri, projeyi, ürünü, prototipi, yazılımı, buluÅŸu veya iÅŸ konseptini iÅŸbirliÄŸi yapmayı düşündüğünüz veya yatırımcı olabilecek üçüncü ÅŸahıslara ve giriÅŸimcilere anlatmadan, açmadan önce, imzalamalarını istemeniz gereken ve Ä°ngilizce’de ” Non-Disclosure Agreement” (NDA) diye adlandırılan “Gizlilik SözleÅŸmesi” sizin hakkınızı ve varlıklarınızı koruma amacıyla düzenlenir.
Birçok kişinin, başkalarının fikirlerini sahiplendiği, kendine mal edip haksız maddi ve manevi kazanç elde etmeye çalıştığı, hatta bunu alışkanlık haline getirdiği bir dönemde hem kurumunuz içindeki çalışanlar, hem dışarıdan gelen danışmanlar ve dış kaynak personeli, hem de tedarikçiler, hatta müşteriler bilgi varlıklarına çalışmaları süresince erişebilirler. Ancak bu varlıkları korumak için onların da sorumlu olduklarının vurgulanması önemlidir. Gizlilik anlaşmaları (NDAs) bu amaçla yapılir.
Gizlilik anlaşmaları standart maddelerden oluşur. Anlaşma metninin hazırlanması ve güncel tutulması kadar, kimlerle ne zaman imzalandığı, nerede arşivlendiği gibi kayıt bilgilerinin de tutulması önemlidir. Bu durum ilgili kişi ve kurumların, bilgi güvenliği kurallarını hatırlamalarını ve özen göstermelerini de sağlar.
Gizlilik Sözleşmesi, fikrin, projenin, ürünün, prototipin, yazılımın veya buluşun gerçek sahibini açık ve net bir şekilde ortaya koyarken projeyle ilgili hiçbir bilginin üçüncü şahıslara verilmeyeceğini garanti eder. İmzalayanlar, açıklanan bilginin gizli bir bilgi olduğunu resmen tanımış olur. Bu bilgiyi kendisinin veya baskasının çıkarları için hiç bir şekilde kullanmayacağını kanunlar karşısında taahhüt etmiş olur. İlgili iş, ürün ve patent vs. hayata geçirilemese bile Gizlilik Sözleşmesinin bağlayıcılığı sözleşme maddelerinde belirtilmiş olan süre kadar devam eder ve kanun karşısında verilen taahhüt sürer.
Belirli bir amaç için bilgi alışverişi yapılacağı, bu bilgilerin belirli bir süre gizli tutulacağı, bu bilgilerin ancak değerlendirme amacıyla, izin verilen kapsamda, üçüncü kurum veya kişilere iletilebileceği, bunun dışında sadece kanun zoruyla açıklanmak zorunda kalınırsa açıklanabileceği, talep edildiğinde bu bilgilerin iade veya istenen şekilde imha edileceği ve yalnızca yasal olarak saklanmak zorunda olanların saklanabileceği v.b. hükümler bulunabilir.
Uzun yıllardır Çin’de iÅŸ yapmakta olan bircok Türk ÅŸirketinin Gizlilik SözleÅŸmesinden haberi bile olmadığını veya yol yöntem bilmedikleri için hep riskleri gözardı ederek bu tip bir sözleÅŸmenin imzalanmasını ÅŸart koÅŸmadıklarını gözlemlemekteyiz. Böyle durumlarda karşı tarafdaki üreticinin bilerek veya bilmeyerek gizlilik kurallarına uymaması, konu olan ürün, prototip, dizayn ve patentle ilgili fikri ve sınai mülkiyet hakları ihlallerinin artmasına ve sonuçta Türk firmalarının öngörülmeyen büyük zararlara uÄŸramalarına sebep olmaktadır. Çok kısa sürede ve kolayca hazırlanabilen Gizlilik SözleÅŸmeleri çok basit sözleÅŸmelerdir ve firmadan firmaya, üründen ürüne çok büyük deÄŸiÅŸiklikler arz etmezler. Gizlilik SözleÅŸmeleri, Çin Mahkemeleri tarafindan kolayca anlaşılabilmeleri ve yaptırımların uygulanabilmeleri icin Çince hazırlanır ve imzalanır ancak ekinde Ä°ngilizce tercümesini ihtiva eder. Her sözleÅŸmeye konulmasını önerdiÄŸimiz, “sözleÅŸmeye uyulmamasi durumunda tüm mahkeme ve avukatlık masraflarının davayı kaybeden tarafından ödeneceÄŸi” maddesi muhtemel bir davalık olma durumda sizi oluÅŸacak masraflardan kurtarır. Bu madde, avukatların da çok çabuk ÅŸekilde dava açma ve takip etmelerine yardımcı olacaktır.
Çok iyi hazırlanmıs bir Gizlilik Sözleşmesinin imzalanması Çin Halk Cumhuriyeti’nde size etkili bir koruma sağlar. Eğer karşı firma bu anlaşmayı imzalarsa sizin haklarınızı koruma konusunda ne kadar ciddi olduğunuzu görmüş olur. En etkili koruma metodu caydırıcı etkidir. Hakkını mahkemelerde aramayı bilen ve bunu profesyonel destek ile yapan firmalarla çalışanlar, hiç bir zaman gizliliğin ihlali durumunda mahkemelere verilip, ifşa edilmeyi, kaybedilecek davalardan dolayı rakamı belli olmayan tazminatlar ödeyerek zor durumlara düşmeyi istemezler. Özellikle son yıllarda fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunması konusunda çok aşama kaydeden Çin Halk Cumhuriyeti Mahkemelerinin bu tip davalara çok hakim olduklari gözlenmektedir ve genellikle bu tip davalar olumlu sonuçlanmaktadır, haklıya hakkı teslim edilmektedir.
Bu konuda çok yaygın olarak yapılan hataların başında böyle bir Gizlilik Sözleşmesinin en baştan imzalanmaması, yeni ürün, dizayn, prototip, çizim veya yazılımın karşı firmaya açılmasından sonra imzalanmaya çalışılması gelmektedir. Bu durumda tahmin edilebileceği gibi bir sonuç ortaya çıkar veya tamamen karşı firmanın insafına kalınır. Genellikle gizli tutulması istenen bilginin kötü niyetle kullanılması durumunda yapılabilecek fazla birşey kalmamıştır. Eğer karşı firma böyle bir Gizlilik Anlaşmasını imzalamaktan kaçınıyorsa, yapmanız gereken tek yol bu firma ile çalısmayıp kendinize daha güvenilir bir firma bulmaktır.
Gizlilik sözleşmesinde taraflar, imza tarihi ve sözleşmenin düzenlenip imzalandığı yer, ürün ismi ve tanımı, prototip bilgisi, patent detayı,  fikri ve sınai mülkiyet haklarının muhteviyatı ve detayı, gizliliğin süresi, diğer koşullar, tarafların hak ve yükümlülükleri ve özellikle başvuru makamının Çin Halk Cumhuriyeti Mahkemeleri olduğu net olarak yazılmalıdır.
20 Yıla yaklaşan bir süredir müşterilerine hizmet veren Ming Dynasty (HK) Limited, Hong Kong SAR ve Çin Halk Cumhuriyetinde iş yapan tüm Türk firmalarını yeni ürün, dizayn, prototip vs. fikri ve sınai mülkiyet haklarını karşı firmalara açmadan önce Gizlilik Sözleşmesi ile kendilerini ve ürünlerini korumalarını önermektedir. Sözleşme ile kendinizi korumanız durumunda, Hong Kong SAR ve Çin Halk Cumhuriyeti mahkemeleri her zaman haklı olan tarafı koruma yönünde karar vermekte ve sözleşmeye uymayan ilgili kurum ve kişileri şiddetle cezalandırmaktadır.
