Kaldırımlar araçların, ya otoparklar?
November 15, 2005
Pek çok kentimizin merkezinde olduğu gibi, Ankara kent merkezi de artan trafiğin baskısı altında her geçen gün biraz daha sıkışıyor. Son yıllarda artan otomobil satışlarının yanında Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından gerçekleştirilen, özel otomobillerin kent merkezine gelişini kolaylaştırıcı, özendirici uygulamalar bu sıkışıklığın katlanarak büyümesine yol açıyor. Artan araç sayısına koşut olarak otopark sayısında herhangi bir artışın gerçekleştirilmemesi, önce sokakların her iki kıyısının, daha sonra da aslında tümüyle yayalara ait olması gereken kaldırımların araçlar tarafından işgal edilmesine, giderek artan bu işgalin trafiğe kapalı yaya yollarına taşmasına neden oluyor. Bugün için Ankara kent merkezinde, tümüyle otopark amaçlı kullanılmaya başlanan sokakların her iki yanı, kaldırımlar, refüjler ve yaya yolları tıka basa araçlarla dolu. Sokaklar ve kaldırımlar araçlar tarafından işgal edilirken bundan otopark mafyası olarak adlandırılan grupların para kazanıyor olması da işin bir başka yanı. Bir yandan sokaklarda ve kaldırımlarda katlanılmaz bir araç yığılması yaşanırken, diğer yandan tüm yapıların kullanılabilir ön, yan ve arka bahçeleri otoparka dönüştürülüp betonlaştırılıyor. Kentte yaşanmakta olan bu gözle görünür, elle tutulur duruma karşın, alınması gereken önlemler konusunda Ankara Büyükşehir Belediyesi`nin yeterli çabayı göstermediği, hatta bu durumda izlenmesi gereken politikaların tam tersi politikaları izlediği dikkati çekiyor. Melih Gökçek yönetimindeki belediyenin izlediği kent merkezinde trafiği hızlandırmaya yönelik politikalar, merkeze daha çok özel aracın yığılmasına yol açıyor. Belediyenin son on yılda geçmişte var olan yaya bölgelerine en küçük bir ekleme yapmadığı, kent merkezi çevresinde yeni bir otopark alanı yaratmadığı da bilinen gerçekler arasında. Yeni otopark alanlarının yaratılmamasının yanında, kent merkezine yakın konumda yer alan ve kent merkezini kullanmak isteyen araçları kendisine çekmesi gereken otoparkların verimli kullanılamaması da bir diğer sorun. Bu otoparkların verimli kullanılamamasının en önemli nedeni ise izlenen yanlış fiyat politikaları. Kent merkezinde araç yığılmasını önlemek amacıyla, merkezin içinde yer alan otoparkların fiyatlarının yüksek, çeperde, merkeze yürüme uzaklığında yer alan otoparkların fiyatlarının ise düşük tutulması gerekirken, bu otoparkların ücretlendirilmesinde yapılan hatalar, araçların çeperde yer alan otoparkları kullanmasını engellemekte, otoparklar büyük oranda boş kalırken, kaldırımlar (üstelik otopark mafyasına para verilerek) işgal edilmektedir. Oysa ki, kullanımında gerekli yoğunluğa ulaşılamayan bu otoparklarda izlenen ücret politikasının ivedilikle gözden geçirilmesi ve tüm katların verimli kullanılmasının özendirilmesi gerekiyor. İzlenen bu yanlış fiyat politikası nedeniyle, çevresindeki tüm sokaklar ve kaldırımlar dolu olduğu halde boş kalan bazı otoparkların `boş kaldığı için` farklı kullanımlara dönüştürülmeye başlanması da tam da bize özgü bir plansızlık göstergesi. Ankara`nın merkezi olarak kabul edebileceğimiz Yenişehir katlı otoparkında yaşananlar bunun en güzel örneği olsa gerek. Söz konusu çok katlı otopark, kent merkezi Kızılay`a yakın konumda yer alan en büyük otoparklardan biri. Otopark yapısı, zemin ve açık otopark olarak kullanılabilen son kat dahil edildiğinde toplam 7 kat otopark olarak kullanılabilecek bir yapı. Otoparkın bulunduğu çevredeki göze çarpan yoğunluk ve otoparkın kent merkezine yakın konumu, tüm bu katların dolu kullanılmasını gerektirecek nitelikte. Oysa ki bakıldığında otoparkın toplam alanının yarısın bile doldurulamadığı görülüyor. İlk yapıldığı tarihlerde zemin katı harcanan ve çarşıya dönüştürülmüş olan otoparkın, üst katlarındaki ilk işgal ise 1990`lı yıllarda Murat Karayalçın`ın belediye başkanlığı döneminde gerçekleşti. Bu tarihlerde, otoparkın araç park yeri olarak kullanılmakta olan ilk katının bir bölümü kapatılarak `Ankara Sokaklarında Çalışan Çocuklar Merkezi` haline getirildi. Belediye Melih Gökçek yönetimine geçtiğinde, bu kata bir de `mescit` eklendi ve katın tamamı araçların kullanımına kapatıldı. Toplam yedi otopark katı kullanımı şansının ikisini kaybeden yapıda, izlenen işletme politikası sonucunda son iki kat da sürekli boş kaldı. Bugünlerde de ikinci, üçüncü ve zaman zaman dördüncü katı kullanılan otoparkın beşinci katı ile açık olan altıncı katı ise neredeyse hiç kullanılamıyor. Gerek işgal ve kullanım değişikliği ve gerekse işletme yanlışlığı nedeniyle verimli kullanılamayan otoparkta son günlerde bir yeni hareketlilik sürüyor. Yapının mescit ve Ankara Sokaklarında Çalışan Çocuklar Merkezi olarak kullanılmakta olan birinci katında, tüm katın kalıcı olarak yeni bir kullanıma dönüştürülmesine yönelik inşaat çalışması göze çarpıyor. Kentlerde her geçen gün daha da artan otopark gereksinimi gerçeği ortadayken, var olan otoparkların bir yandan pahalı ücretlerle, diğer yandan ticari amaçlarla dönüştürülerek kullanım dışına çıkarılması aklın ve mantığın kabul edebileceği bir uygulama değil. Tıpkı kent merkezine yapılan katlı kavşaklar ve yaya üst geçitleri gibi…
Kaynak: http://www.evrensel.net
Necati UYAR
